Yandex.Metrica
Erdoğan'ın Obama'ya asker sözü vermesi zor
03 Aralık 2009

Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Barack Obama, Taliban’la savaşmak üzere 30 bin Amerikan askerini daha Afganistan’a göndereceğini açıkladı. Bu kararla 2010 yılı itibarıyla bu ülkedeki ABD askerlerinin sayısı 100 bini aşmış olacak. ABD’nin Ankara Büyükelçisi James Jeffrey de Türkiye’nin ek birlik göndermek de dahil olmak üzere Afganistan’a güçlü bir destek sağlamasını beklediklerini anlattı.

Bütün bu gelişmeler Başbakan Tayyip Erdoğan’ın Amerika’ya yapacağı ziyaretin hemen öncesine rastladı.

Erdoğan, 7 Aralık Pazartesi günü Washington’da ABD Başkanı Barack Obama ile çok önemli bir görüşme yapacak.

Erdoğan’ın kolunun altında, PKK’nın silahsızlandırılması, Kuzey Irak’taki gelişmeler, Demokratik Açılım Süreci, Ermenistan, Kıbrıs ve İran konuları başta olmak üzere bir dizi kritik dosya var. Bunlar Amerikan tarafı açısından da önem taşıyor. Fakat Obama’nın Erdoğan ile görüşmesinde önceliği Afganistan meselesi oluşturacak.

Amerika Afganistan’a hakim olarak dolaylı yoldan İran ve Pakistan’ı da kontrol altında tutmak istiyor.

Obama, Afganistan’ın Amerika açısından Irak’tan bile hassas olduğunu sürekli vurguluyor. Nitekim bu kadar büyük sayıda asker gönderme kararı alması olayın hangi noktaya geldiğini gösteriyor.

Ankara arada kaldı

Barack Obama, önceki Başkan George Bush’tan farklı olarak, “dayatma” yerine yumuşak bir üslupla -ikna yoluyla- dış politika konularında destek arıyor.

Nitekim Obama’nın Afganistan’la ilgili yaptığı son konuşmayı Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy de çok beğendiğini açıkladı. İngiltere Başbakanı Gordon Brown bu çerçevede 500 ek birlik gönderme kararı aldı.

Batılı ülkelerin çoğunun Obama’ya bu alanda destek vermeyi taahhüt etmesi NATO’nun aktif bir üyesi olan Türkiye’yi de baskı altına alıyor.

Türkiye’nin halen Afganistan’da 720 askeri var ancak bunlar çatışmalara katılmıyor. Türk askeri daha çok Afganistan’da hayatı normale çevirmeye yarayacak projelerde görev yapıyor. Başbakan Tayyip Erdoğan ve Türk Silahlı Kuvvetleri, oradaki Türk güçlerinin Taliban ile doğrudan savaşması fikrinden rahatsız oluyor.

Türkiye, yeni birlik göndermenin Afganistan’ı daha güvenli yapmayacağı görüşünde. Amerika 2001- 2009 arasında 918 askerini buradaki çatışmalarda kaybetti, İngiltere’nin 232, Kanada’nın 133, Fransa’nın 35 askeri öldü. Şu ana kadar Afganistan’da güvenlik sağlanamadığı gibi Taliban’ın liderleri Usame bin Ladin ve Molla Ömer yakalanamadı.

Sünni Müslümanlardan oluşan Taliban, bugüne kadar Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Pakistan’dan akan paralarla ayakta durabildi. Rus işgaline karşı direniş yıllarında Amerika’nın verdiği silahları bugün hala kullanıyorlar.

Obama, Afganistan’a daha fazla Türk askeri göndermesi halinde Türkiye’nin bölgede daha etkin bir ülke haline geleceğini söyleyecek ve bu konuda ısrarlı olacaktır. Erdoğan’ın bu talepler karşısında ne kadar esneklik gösterebileceği ise Washington’da yapılacak görüşmelerin seyrine bağlı.