Doktora eğitim süresi borçlanılabiliyor
12 Ekim 2010

Soru: 1986 doğumlu çocuğum Almanya’da kendi imkânlarımızla doktora yapıyor. 18 Mayıs 2006’dan itibaren, 7 günlük SSK’ya tabi sigortası bulunmaktadır. Almanya’da uzun bir eğitim dönemi olacaktır. Almanya’da öğrenci olarak sigortalı olması malum mümkün değildir. Bu nedenle Türkiye’de sigorta ettirmek istiyorum. Türkiye’de hangi yoldan sigortalı yaptırabilirim. Bu mümkün mü? Biraz da ekonomik olması gerekli. Sigorta ettirmem halinde kaç yıl sigortaya devam edebilirim? Sigorta başlangıç tarihi itibarıyla kaç yaşında, kaç yılda emekli olabilir? Ahmet TEKİN Cevap: Almanya’da doktora öğrenimi gören çocuğunuz, Türkiye’de ancak kendi nam ve hesabına bir işyeri açması veya şirket ortağı olması veya anonim şirket yönetim kurulu üyesi olması halinde, 4/b sigortalısı (eski adıyla Bağ-Kur) olabilir.

[[HAFTAYA]]

Bunun dışında 4/a sigortalısı (eski adıyla SSK) veya isteğe bağlı sigortalı olması mümkün değil. Ancak, oğlunuzu sigortalı yapmanıza gerek yok. Çünkü doktorada geçen öğrenim süresi borçlanılabiliyor. Doktorasını tamamladığında doktora eğitiminde geçen süreyi borçlanarak kazanabilirsiniz. Oğlunuz SSK’dan emekli olmak için 7000 gün prim ödeme ve 60 yaş şartlarına tabi. Toplam 7000 gün prim ödemek şartıyla, 60 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabilir.

Ölüm aylığı borçlanmayla hak edildiği için aylık kaybı yok

Soru: Babam 11 Aralık 1997’de vefat etti. SSK prim günü eksik olduğu için dul ve yetim aylığı alamamıştık. 2006’da çıkan bir yasa vardı. Askerlik borçlanması yaparak emekli olup yetim ve dul aylığı alabiliyormuşuz. Biz de 2007’de böyle bir şey duyunca hemen başvurduk. 450 gün kadar prim eksikti. Borçlanıp ödedik ve ben SSK’lı olduğum için sadece anneme maaş bağlandı. 3 Ekim 2010 tarihli gazetedeki, dul ve yetim aylığının ölüm gününden itibaren bağlanacağına dair yazınızı okudum. Biz emeklilik için 2007 Ağustos’ta başvurduk. Ekim’de de maaş ve toplu para aldık. Askerlik borçlanması için 1400 TL ödedik. Anneme de 1400 TL’ye yakın para verildi. Bugünkü yazınızdan anladığım, toplu para olarak bizim aldığımız tutar, aradaki 2-2.5 aylık para, yani başvurduğumuz tarihten itibaren aldığımız paraydı. Bize babamın ölümünden itibaren mi aylık bağlanarak toplu para vermeleri gerekiyordu? Bu parayı almak için ne yapmamız lazım? Nilgün ÖZ Cevap: Annenize bağlanan dul aylığında bir yanlışlık yok. Babanızın prim ödemesi yeterli olmadığından, dul aylığını askerlik borçlanmasını ödediğiniz tarihten sonra yani Ağustos 2008’de hak etmişsiniz. Başvuru tarihinizi takip eden aybaşından itibaren de aylığınız bağlanmış. Burada yanlış bir uygulama söz konusu değil.

Askerlik borçlanmasıyla 1 yıl erken emekli olursunuz

Soru: 12 Kasım 1965 doğumluyum. 1 Kasım 1988’de işe başladım. Şu an prim gün sayım doldu. Buna göre 12 Kasım 2016 tarihinde emekli olmam gerekiyor. 4 Mart 1987 tarihinde askere gittim. 18 ay askerlik yaptım. Askerliğimin tamamını borçlandığımda, ne zaman emekli olurum? Veya bir kısmını borçlansam aynı işi görür mü?  Bahri KILINÇ Cevap: Emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5450 gün prim ödeme ve 51 yaş şartlarına tabisiniz. Prim şartını sağladığınızdan, 51 yaşınızı dolduracağınız 12 Kasım 2016 tarihinde emekli olabilirsiniz. Askerlik sürenizin 160 gününü borçlanmanız halinde, başlangıç tarihiniz 160 gün geri gider ve emekli olmak için 25 yıl sigortalılık süresi, 5375 gün prim ödeme ve 50 yaş şartlarına tabi olursunuz. Prim ödemeniz yeterli olduğundan 50 yaşınızı dolduracağınız 12 Kasım 2015 tarihinde emekli olabilirsiniz. 160 gün askerlik borçlanmasıyla emekliliğe bir yıl erken kavuşursunuz.

3600 günle 44 yaşında emekli olunmaz

Soru: 1970 doğumlu olan eşim, 1987-1990 yılları arasında çalışıp 1066 gün prim ödedi. Söylentilere göre para yatırıp 3600 günden 44 yaşında yarı emekli olabilirmiş. Bu doğru mu? Ya da eşimin emekli olması için ne yapmamız gerekiyor? Hasan KAÇAR Cevap: Boş günlere toplu prim ödeyerek emekli olma gibi bir uygulama yok. Eşiniz 3600 günle 44 yaşında emekli olamaz. 3600 gün prim ödemesi şartıyla, 58 yaşını dolduracağı tarihte emekli olabilir. Ayrıca 1990’dan sonra iki doğum yapmışsa (aralarında en az 2 yıl süre olması şartıyla) iki doğum için borçlanma yaparak 1440 gün kazanabilir. Borçlanmadan sonra 1094 gün daha prim ödeyerek toplam prim ödemesini 3600 güne tamamlaması şartıyla, 58 yaşını dolduracağı tarihte yaş haddinden emekli olabilir. Ayrıca toplam prim ödemesini 5225 güne tamamlayacağı tarihte de emekli olması mümkün.

Sigortalı çalışan SSK’dan yetim aylığı alamaz

Soru: SSK’lı olarak tekstil firmasında çalışmaktayım. Annem 2002’de vefat eden babamdan SSK’dan dul maaşı almaktadır. Ben de babamdan dul maaşı alabilir miyim? M. TARLAN Cevap: SSK, sigortalı çalışan kız çocuklarına baba veya annelerinden dolayı yetim aylığı bağlamaz. Yetim aylığı alamazsınız.

Ağustos ayı KDV beyanınızı düzeltmeniz gerekiyor

Soru: Eylül 2010 içinde kesmiş olduğumuz fatura koçanının içinde bir tane Ağustos 2010 tarihli fatura kesmişim. Bu durumu 5 Ekim’de fark ettim. Faturanın tutarı 5.499 TL (yüzde 8 KDV dahil tutar). Bu yanlışlığı nasıl düzeltebilirim? Fatura karşı firmanın hesabına ve Ağustos ayında işlenmiş. Nasıl bir düzeltme olabilir? Murat AĞADAYI/SİVAS Cevap: Vergi Usul Kanunu’nun 3/B maddesine göre; vergilendirmeye, olayların gerçek mahiyeti esastır. Yanlış ciltten kestiğiniz faturaya ilişkin satış, Ağustos 2010 içinde yapıldığından, tahsil etmiş olduğunuz KDV’yi Ağustos 2010 beyannamesi ile beyan etmeniz gerekirdi. Yapacağınız işlem, Ağustos ayı Katma Değer Vergisi (KDV) beyanınızı düzelterek pişmanlık talebiyle vergi dairesine vermenizden ibarettir. Sadece küçük bir pişmanlık zammı ödersiniz. Vergi ziyaı cezası uygulanmaz. Bu işlemi Eylül 2010 KDV beyanından önce yapmanız halinde sıkıntı yaşamaz, bir aylık düzeltmeyle işi çözmüş olursunuz.