500 bin Abhaz'a 'yurdunuza dönün' çağrısı
09 Nisan 2011

Karadeniz’in doğusunda Rusya ile Gürcistan arasında yer alan Abhazya’nın Türkiye’de çok tanındığından emin değilim. Ülkemizde yaşayan Abhaz kökenlilerin sayısının 500 bini bulduğu söyleniyor. Ancak bu insanların bir bölümü ya asimile olmuşlar ya da kökleriyle çok zayıf bağlara sahipler. Çatışmalar ve istikrarsızlıklar nedeniyle Abhazya’yı ziyaret edenlerin sayısı da hayli az. Doğal güzellikleriyle “Kafkaslar’ın İsviçresi” olarak anılan Abhazya, dünyayla bağlantısını Rusya’nın Soçi şehri üzerinden gerçekleştirebiliyor.

Abhazya, Gürcistan’a bitişik ya da içinde diyebileceğim bir coğrafi konumda yer alıyor. 1992 yılında bağımsızlığını ilan eden ve bu statüsünü korumak için Gürcistan’la tam üç kez savaşan Abhazya, uluslararası toplum tarafından da tanınmak için bugün büyük mücadele veriyor. Rusya, Nikaragua ve Venezuela’nın da aralarında bulunduğu az sayıda ülke tarafından tanınan Abhazya, Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği ve ABD tarafından Gürcistan’ın parçası olarak görülüyor.

[[HAFTAYA]]

Ankara arada kaldı

Türkiye, duygusal olarak Abhazya’yı tanımak istese de reel politikanın dayattığı şartlar nedeniyle bu adımı atamıyor. Gürcistan’ın toprak bütünlüğüne önem veren ve çözülme sürecinin Kafkaslar’da yeni bir istikrarsızlık dalgası yaratacağından endişe eden Ankara, Abhazya’dan gelen “Artık bizi tanıyın” çağrılarına yanıt veremiyor. Buna karşın Abhaz bağımsızlık hareketi Rusya’dan kuvvetli destek görüyor.

Abhazya Devlet Başkanı Sergey Bagapş, 6 yıl kadar önce Türkiye’yi ziyaret etmek istemiş, ancak bu talep -Ankara’yı uluslararası ilişkilerde zor duruma düşüreceği gerekçesiyle- geri çevrilmişti. Sergey Bagapş “ekonomik ve kültürel içerikli görüşmeler yapmak üzere” talebini yineleyince uzun yıllar sonra başvurusu kabul edildi. Bu kararda Ankara ve Moskova arasındaki ilişkilerin güçlenmesinin de etkisi olduğu düşünülebilir.

Döneceklere ev sözü

Abhazya Devlet Başkanı ile dün Ankara Swissotel’de kahvaltıda bir araya geldik. Bagapş, Türkiye’de yerleşik durumda bulunan Abhazlara anavatanlarına dönme çağrısı yaptı. Geri gelenlere ev ve iş sağlanması konusunda her türlü hazırlığın yapıldığını söyleyen Bagapş’a “bunu hangi kaynaklarla yapacaklarını” sordum. Ülkesinde çalışan herkesin maaşından yıllardır yüzde 2’lik bir kesinti yapıldığını bu kaynakla geri döneceklerin ihtiyaçlarının karşılanacağını anlattı.

Türkiye ziyaretinin politik bir amacı olmadığını ve Türk hükümetini kesinlikle zor durumda bırakmak gibi bir niyeti olmadığını sözlerine ekledi. Türkiye’nin sonunda Abhazya’nın bağımsızlığını tanıyacağını ifade eden Bagapş, bunun için aceleci olmadıklarının altını çizdi.